Nieuwsbrief Elles en Erica

Pietrarie; 16-03-2004

Beste lezers,

Langzaam maar zeker begint het voorjaar door te breken, zichtbaar in voorzichtig groen. Dit nieuwe leven in de natuur belooft dat we, na een lange winter, weer een seizoen vol activiteit tegemoet gaan. Ook binnen onze Roemeense stichting Izvor is er zo'n voorzichtig begin van nieuwe ontwikkelingen. Nog klein, maar met de hoop op uitbundige groei.

Nieuw project
Oudere mensen.Een doelgroep waarvoor in Roemenië nog weinig faciliteiten bestaan. Hoewel er in de landelijke opinie steeds meer aandacht komt voor de erbarmelijke omstandigheden waarin vele oude mensen verkeren, is daadwerkelijke zorg voor deze groep nog weinig aanwezig. De meeste aandacht en financien (zowel van staat als particuliere organisaties) gaan naar de verbetering van kinderzorg. Mede doordat dit ook een eis is voor mogelijke toetreding van Roemenie tot de Europese Unie in 2007.    
In een stad als Iasi, met zo'n 350.000 inwoners, zijn slechts 2 kleinere bejaardenhuizen van de staat, waar alleen gezonde ouderen een plek kunnen bemachtigen. Verder is er nog 1 particulier bejaardenhuis met zo'n 30 plaatsen. Door lage pensioentjes, hoge vaste lasten en dure medische zorg komen vele ouderen in de problemen. Afgelopen zomer startte onze stichting de voorbereidingen voor een Tafeltje-dek-je project voor deze doelgroep.

Ons 2-kamerflatje in Iasi fungeerde tot nu toe als kantoor, gastenverblijf en 'vrije-avond-ruimte' voor Erica en mij. De keuken van deze flat werd gerenoveerd, oa. met Nederlandse hulp. Er werden een koel-vriescombinatie en zeil voor de opslagkamer gekocht. En voor het vervoer van de maaltijden werd een Roemeense Dacia aangeschaft. Als personeel werden een kokkin en een chauffeur aangenomen, beiden met een parttime baan. Een gulle Nederlandse sponsor die van het plan hoorde, voorziet in de financien voor 3 jaar een dagelijkse maaltijd voor 10 personen. Een gespecialiseerd Nederlands bedrijf leverde gratis de benodigde middelen voor het verzegelen van de maaltijden en professionele pannen. Personen die voor het project in aanmerking konden komen, werden gevonden via overleg met de afdeling Maatschappelijk Werk van het Stadhuis in Iasi. Vlak voor de Kerstdagen gingen  Erica en ik op pad met pakketjes levensmiddelen. Dit leverde een aanknopingspunt voor een gesprekje, en bood tevens de mogelijkheid om op een legale manier te 'keuren'  of de betreffende personen hulp, in de vorm van een maaltijd, nodig zouden hebben. Zo werd begin 2004 het Tafeltje-dek-je-project gestart voor 5 personen. Inmiddels is dit aantal gegroeid doordat Stadhuis en Zorg Maatschappelijk Werk diverse malen een beroep deden op deze dienst. Momenteel krijgen 12 personen dagelijks een warme maaltijd thuis bezorgd, en staan er nog mensen op de wachtlijst. Het is duidelijk dat deze faciliteit voorziet in een behoefte.

De praktijk
De situaties waarin we terecht kwamen tijdens de kennismakingsbezoeken deden ons schrikken. Schrikken van het leed en de armoede die aangetroffen werden.
Om een indruk te geven van de omstandigheden waarin sommige Roemenen leven, een korte beschrijving van enkele personen die bezocht werden.

* Een flatgebouw op een industrieterrein. Voorheen bedoeld voor de werknemers van de naastgelegen fabriek, maar nu in vervallen staat. Het trappenhuis grauw, stinkend, her en der uitwerpselen. De gezochte etage bestond uit een lange gang met aan weerszijden kamers. Tot onze verbazing waren echter alle kamers verlaten, zonder ramen en deuren.. Toch moesten we volgens de lijst goed zitten. Bij een deur aan het eind van de gang stond een vuilnisbakje, het bleek ons adres te zijn. Binnen vonden we een jonge vrouw van midden 20, met haar dochtertje van 4 jaar. In een bed in de hoek van de kamer lag de oudere vrouw die we zochten. Ze begon angstig te huilen door de onverwachte bezoekers. De jonge vrouw vertelde dat haar moeder een aantal jaren geleden een hersenbloeding had gehad, en sindsdien helemaal van haar zorg afhankelijk was. De vrouw was zich niet bewust van wat zich om haar heen afspeelde. Ze woonden tot vorig jaar legaal in de flat, totdat de fabriek verkocht werd en alle bewoners werden geëvacueerd. Zij hadden echter geen andere plek. Met z'n drieen hebben ze de zomermaanden buiten gebivakkeerd, onder een stuk plastic. Gezien de ernst van de situatie, had de fabrieksdirectie hen toegestaan de wintermaanden hun kamer in de flat weer te bewonen. Niet dat dat zo'n ideale omgeving is. Ze hebben 1 kamer waarin 2 bedden staan, en een potkachel waarvan de pijp door het raam naar buiten hangt. Als het erg koud was 's nachts, legde de dochter het vloerkleed over haar oude moeder. Water, gas, electriciteit afwezig, zelfs geen toilet of douche. Van de staat krijgt de vrouw een ziekte-uitkering van 50 euro per maand. Het kleine meisje kan niet naar de kleuterschool doordat de afstand te groot is en haar moeder niet zo lang van huis kan. Het voorjaar staat voor de deur, de angst om nog eens op straat gezet te worden is groot.
Een dagelijkse warme maaltijd  is maar een hele kleine hulp in dit geval.

* Een mooi aandoende flat in een normale stadswijk. De persoon op onze lijst is een man van midden 60. Hij is weduwnaar en woont samen met zijn ongetrouwde zoon, die zwaar alcoholist is en geen baan heeft. De man heeft maar 1 been en beweegt zich moeilijk voort. Zoonlief voert niets uit. De man gaat zelf, zittend op de grond, met een bezempje door de kamers. Koken lukt niet door de instabiliteit. De betalingsachterstand van de vaste lasten van de flat is inmiddels opgelopen tot ruim 750 euro. Hij heeft al een aanmaning gehad dat hij op straat wordt gezet als niet betaald wordt. Het pensioen van 50 euro per maand gaat voor een groot deel op aan drank voor de zoon. De man eet alleen brood met iets erbij, en is al jaren de flat niet uit geweest. Hier is een warme maaltijd zeer welkom. De man huilde toen hij het bericht hoorde.

* Een van de meiden van de boerderij heeft al langere tijd af en toe contact met haar moeder. Door oa. drankmisbruik is deze vrouw helemaal aan lager wal geraakt, en heeft de andere kinderen, die wel thuis zijn opgegroeid, meegetrokken in de val. Met z'n vijven wonen ze in 1 beschimmelde kamer, de oudste dochter heeft een baby, de ander verwacht er binnenkort een. Na overleg met ons meisje, is besloten ook deze moeder in het project op te nemen. Een bijzondere situatie: de dochter die vanaf de leeftijd van 3 maanden verstoten is, helpt nu ze zelf 30 jaar is haar moeder aan de eerste levensbehoefte.

Sociale integratie
Het leven op de boerderij, met de 5 ex-straatmeiden, verloopt al jaren lang op dezelfde manier. Levend met de jaargetijden, elk seizoen  dezelfde terugkerende activiteiten. Deze orde geeft de stabiliteit en structuur die de meiden nodig hebben. Een leven lang van onveiligheid in kindertehuizen en op straat, heeft een grote interne onrust gekweekt. Heel langzaam veranderen ze door een veilig gestructureerd leven.

Bij een van de dames was die verandering na 4 jaar zodanig, dat ze aangaf wel een baantje buitenshuis te willen. Hoewel haar lage intelligentie en koppigheid problemen zouden kunnen geven, zou haar werklust een eenvoudig baantje misschien wel mogelijk maken. Maar in een maatschappij waarin de werkloosheid groot is en begrip voor de zwakkere vaak ver te zoeken, is dat niet eenvoudig. Toch is Maria in februari begonnen op een klein naaiateliertje in de stad. Het viel niet mee. Het naaien van hele overalls was te moeilijk, lange dagen van huis was wennen. Daar redde ze het niet, maar leerde wel veel. Sinds 2 weken werkt ze in een confectie-fabriek in Iasi waar ze modellen omtrekt op stof. Ze vindt het steeds leuker, ondanks het feit dat ze elke morgen om 5 uur op moet staan!

Voor een ander meisje was het boerderij-werk duidelijk niet favoriet. Door haar gewillige karakter leverde dat nooit problemen op, maar een activiteit buitenshuis zou voor haar veel beter zijn. Een baantje in de maatschappij zou zij echter nooit aankunnen. In februari heeft Daniela een baantje gekregen als keukenhulp in het Tafeltje-dek-je-project. Een veilige vorm van sociale integratie binnen onze stichting. Elke morgen gaat ze naar de stad en helpt aardappels schillen, uien hakken, afwassen, vuilniszak wegbrengen etc. En ze vindt het fantastisch!

Een grote stap vooruit in de persoonlijke ontwikkeling van deze 2 dames. Ze genieten van het feit dat ze deel uitmaken van de maatschappij, en dat ze zelfstandiger zijn. Een lunchpakket maken, een busabonnement hebben, elke dag je mooie kleren aan, vormen zeer belangrijke activiteiten. We zijn erg blij met deze positieve ontwikkeling!

En de anderen…
De mogelijke reactie van de andere 3 meiden op de boerderij baarde ons wel enige zorgen. Het is niet eenvoudig te moeten constateren dat de jongste 2 huisgenoten in staat zijn een plek in de maatschappij te bemachtigen, terwijl zij met hun 30 jaren dat niet aankunnen. Het zou hun gedragsproblematiek en onzelfstandigheid accentueren. Het zou als een afgang gezien kunnen worden. Daarom zijn tegelijkertijd de op de boerderij de verantwoordelijkheden ook verlegd. Om persoonlijke kwaliteiten te benadrukken.

Taciuc en Consuela hebben de volledige verantwoordelijkheid over de veestapel gekregen. Een taak die ze zeer serieus nemen. Toen de schapen en geiten op bevallen stonden, gingen ze elke nacht controleren. Vooral nu het voorjaar aangebroken is, wordt hun taak steeds interessanter. Jonge geitjes en lammetjes verzorgen is heel leuk. En elk kippenei wordt als een persoonlijke victorie binnengebracht. Bovendien mag een van hen elke week met Erica mee naar de groothandel om het karretje te duwen en alle boodschappen voor de 3 projecten te sjouwen.

Cirlig, voor wie de taken in keuken en stal eigenlijk te gecompliceerd bleken, heeft nu de verantwoordelijkheid over het schoonhouden van de gangen, de trap en de stoep. Elke dag veegt en dweilt ze dat het een lieve lust is. Voor het ontbijt staat ze buiten al de matjes uit te kloppen. Dit overzichtelijke werk is zeer geschikt voor haar. Kortom: iedereen is tevreden met de nieuwe taakverdeling!

De kinderen
Het feit dat er geen bijzondere dingen over de kinderen te melden zijn, betekent eigenlijk dat het project voldoet aan z'n doelstelling. Een rustig, normaal leventje voor deze meisjes die zo'n valse start in de kindertehuizen hebben gemaakt. Elke dag naar de (kleuter-)school of dagverblijf.  Langzaam de maatschappij leren kennen vanuit een veilige thuisbasis.
In een volgende brief meer over de ontwikkeling van de 5. Hopelijk valt er dan ook meer te melden over een operatie aan de hazenlip van Maria.

Actie voor grond
Binnenkort worden de officiele actes getekend voor de koop van een stukje grond. Op een afstand van 50 meter van ons huis hebben we 1500 m2 kunnen kopen. We gaan het gebruiken als landbouwgrond, maar er zou in de toekomst ev. ook gebouwd mogen worden. (Altijd goed om te onthouden.) Een ieder die zo gul heeft bijgedragen aan deze actie willen we heel hartelijk bedanken!

Tenslotte…
Een gift doneren is zeer waardevol. Maar vele jaren werk in het buitenland blijven steunen is fantastisch! Dit jaar zullen we 10 jaar werkzaam zijn in Roemenië, en er zijn mensen in Nederland die langere tijd, sommigen zelfs vanaf het begin, financieel bijdragen. Bedankt voor deze standvastigheid en het vertrouwen dat daaruit spreekt!

Een ieder een goed Pasen toegewenst, vol vertrouwen op en geloof in de realiteit van de opgestane Heer!