In mei 2004 treden tien landen toe tot de Europese Unie. Jubilee Campaign NL heeft een onderzoek gedaan naar de godsdienstwetgeving en de naleving van deze wetgeving in de nieuwe lidstaten. Daaruit blijkt dat het slecht gesteld is met de godsdienstvrijheid in de toetredende landen. Dat betekent dat deze landen nog niet volledig voldoen aan de criteria die door de EU zijn opgesteld. Werk aan de winkel dus, zowel voor de nieuwe lidstaten als voor de Europese Commissie.Dit onderzoek werd uitgevoerd in opdracht van verschillende zendings- en hulpverleningsorganisaties.
In mei 2004 wordt de Europese Unie uitgebreid met Cyprus, Estland, Hongarije, Letland, Litouwen, Malta, Polen, Slovakije, Slovenië en Tsjechië. In zes van de tien landen staat de godsdienstwetgeving en de praktische uitvoering daarvan op gespannen voet met internationale en Europese afspraken over de rechten van de mens.
Oproep Jubilee Campaign NL roept de Europese Commissie met klem op om voor mei 2004 nog eens heel kritisch te kijken naar het recht op godsdienstvrijheid in de kandidaat-lidstaten. Zij dringt erop aan dat de wetgeving en de praktische uitvoering daarvan zo snel mogelijk in overeenstemming wordt gebracht met internationale afspraken over de rechten van de mens.
Toekomstige uitbreiding De uitbreiding van de Europese Unie zal niet beperkt blijven tot de tien landen die in mei volgend jaar toetreden. Onderhandelingen zijn gaande met Bulgarije en Roemenië. Turkije wil de onderhandelingen graag zo snel mogelijk starten. Onlangs heeft ook Kroatië aangegeven dat ze lid wil worden van de EU.
In het rapport Religious Freedom in new and future EU-memberstates; law and practice wordt ook op de situatie in deze landen ingegaan. Van deze vier landen lijkt alleen Kroatië in de buurt te komen van de internationale standaard. In de overige landen wordt het recht op godsdienstvrijheid nog niet volledig gerespecteerd. De nieuwe godsdienstwetgeving in Bulgarije bijvoorbeeld, wordt zwaar bekritiseerd. In de jaarlijkse Europese rapportage worden echter alleen de positieve punten uit de nieuwe wet aangegeven. Dat heeft bij ons grote vraagtekens opgeroepen.
Schendingen De schendingen van het recht op godsdienstvrijheid die in het rapport aan de kaak worden gesteld hebben vooral betrekking op administratieve beperkingen. In verschillende kandidaat-lidstaten wordt de 'traditionele' meerderheidsreligie voorgetrokken en worden 'nieuwe' godsdienstige groepen gediscrimineerd. Zo moet een geloofsgemeenschap in Slowakije minstens 20.000 leden hebben voordat zij zich als zodanig bij de overheid kan laten registreren. Als je echter nauwelijks mogelijkheden hebt om je als gemeenschap te manifesteren, valt het niet mee om zoveel leden bij elkaar te krijgen. Veel nieuwe religieuze groeperingen in Slowakije richten een vereniging op zodat ze rechtspersoonlijkheid krijgen. Dit is nodig om mensen in dienst te kunnen nemen en een gebouw te kunnen huren of kopen. Het onderzoek maakt echter duidelijk dat dit door de overheid nu wel wordt gedoogd maar officieel niet is toegestaan.
Gelegenheidscoalitie Het rapport zoals dat door Jubilee Campaign NL werd samengesteld werd mede mogelijk gemaakt door de bijdrage van 3xM, The Bible League, Forum 18, Fundament, Hulp Oost-Europa, Jubilee Campaign NL, Kom over en Help, De Ondergrondse Kerk, Open Doors, Roemenië Beraad Nederland en World Vision. |